.uz domenining WHOIS holatlari: ACTIVE, REDEMPTION PERIOD, AUCTION, EXPIRED, RESERVED
.uz reestrining WHOIS’i (whois.cctld.uz) har bir domen uchun Status: qatorini ko‘rsatadi. Shu qator va sanalarga qarab nom bilan nima bo‘layotganini va uni qachon ro‘yxatdan o‘tkazish mumkinligini tushunsa bo‘ladi. Quyida zonani kuzatishimiz asosida har bir holatning ma’nosi.
ACTIVE — domen ro‘yxatdan o‘tgan
To‘langan domenning odatiy holati: registrator, yaratilgan sana (Creation Date) va tugash sanasi (Expiration Date) ko‘rsatiladi. Agar yaratilgan sana tugash va yangilangan sanalar bilan bir xil bo‘lsa, bu, ehtimol, hali to‘lanmagan yangi registrator broni (pastga qarang).
REDEMPTION PERIOD — muddat tugagan, tiklash davri
Egasi domenni uzaytirmagan. Domen 30 kun redemption’da turadi: reestr uni holat va registrator nomi ko‘rsatilgan xizmat sahifasiga yo‘naltiradi, egasi esa domenni hali o‘z registratori orqali tiklashi mumkin. Nom bu holatga o‘tganidan taxminan 30 kun keyin bo‘shaydi, Expiration Date’dan emas: ma’lumotlarimizga ko‘ra, muddat tugashi bilan redemption boshlanishi orasida bir necha kundan bir oygacha vaqt o‘tadi.
AUCTION — nom reestr tomonidan auksionga qo‘yilgan
Redemption’dan keyin qisqa va premium nomlar bo‘shamaydi, balki reestrga o‘tadi: WHOIS’da registrator sifatida UZINFOCOM ma’muriyati ko‘rsatiladi, tugash sanasi esa bo‘sh. Bunday nomlar domain.uzex.uz auksionida sotiladi va lotlar oylab turishi mumkin. Auksion haqida batafsil.
EXPIRED — to‘lanmagan bron muddati tugagan
Registrator bo‘sh nomni mijoz uchun to‘lovgacha taxminan 7 kunga bron qilishi mumkin. Bron to‘lanmasa, WHOIS EXPIRED holatini ko‘rsatadi, yaratilgan va tugash sanalari esa bron kuniga teng bo‘ladi. Muhimi: reestr bu yozuvni o‘chirmaguncha u ro‘yxatdan o‘tkazishni to‘sib turadi.
RESERVED — reestr tomonidan zaxiralangan
Reestr bermaydigan xizmat nomlari (masalan, reestrning o‘z nomlari). Tugash sanasi bo‘sh; bunday nomni oddiy yo‘l bilan ro‘yxatdan o‘tkazib bo‘lmaydi.
Domen WHOIS’da yo‘q
«not found in database» javobi yozuv yo‘qligini bildiradi: nom bo‘sh va uni istalgan akkreditatsiyalangan registrator orqali ro‘yxatdan o‘tkazish mumkin.
Qanday tekshirish mumkin
Bepul WHOIS vositamiz istalgan .uz domeni uchun holat, sanalar, registrator va NS’ni ko‘rsatadi, domen tekshiruvi esa nom bo‘shmi va qachon bo‘shashi mumkinligini darhol aytadi.